Werf& Weekly – transcript (2026 - Week 19)
Welkom bij de Werf& Weekly, de podcast voor iedereen die liever luistert dan leest. In deze aflevering bespreken we een paar opvallende artikelen van deze week op Werf-en.nl, onder andere over de nieuwste trends in arbeidsmarktdata, 25 jaar ClubGeist en hoe AI recruitment steeds verder verandert. Het is weer een behoorlijk drukke week geweest qua ontwikkelingen.
Laten we meteen in het eerste artikel duiken over de snelle veranderingen in de arbeidsmarkt. Geert-Jan Waasdorp heeft tijdens HR Tech Europe een presentatie gegeven over de vijf grootste trends in arbeidsmarkt- en recruitmentdata. Wat daar vooral opvalt, is hoe fundamenteel de verschuivingen zijn; het gaat al lang niet meer over simpelweg een beetje automatiseren. Taalmodellen, de LLM’s, zijn echt een soort primaire voordeur aan het worden voor werkzoekenden. De cijfers laten zien dat in Nederland nu al bijna 11% van de werkzoekenden een LLM gebruikt als hun voornaamste zoekkanaal. Dan hebben we het over dingen als ChatGPT of Gemini. In de IT-sector is dat zelfs al één op de vijf. De reden dat dit belangrijk is, is omdat die systemen compleet anders zoeken dan traditionele jobboards die alleen naar overlappende woordjes kijken. Een AI-model weegt de hele semantische context mee, zoals werkstijl, cultuur en persoonlijke waarden.
Dit betekent een verschuiving van SEO naar GEO: Generative Engine Optimization. Je moet niet meer proberen om door een zoekmachine geïndexeerd te worden, maar je moet taalmodellen trainen om jouw antwoord te geven. In de praktijk doe je dat door je content ‘snackable’ te maken. Taalmodellen houden niet van lange, wollige verhalen; ze willen feiten en strakke lijstjes. Als kandidaten vaak vragen naar thuiswerkregelingen, zet dat dan heel duidelijk gestructureerd op je site, anders pikt de AI jou simpelweg niet op als antwoord.
Een andere technische ontwikkeling is de komst van MCP, het Model Context Protocol, dat datasilo’s afbreekt. Als recruiter werk je vaak in een ATS, een Applicant Tracking System. Normaal moet je door allerlei dashboards klikken om data te combineren, maar MCP legt een directe lijn. Je kunt in gewone mensentaal een vraag stellen aan je systeem, bijvoorbeeld welke kandidaten uit de regio Utrecht ervaring hebben met duurzaamheid, en het taalmodel haalt dat direct uit je databases via API’s.
Volgens Waasdorp zit er echter ook een blinde vlek in onze data. We focussen enorm op AI-specialisten, maar het stilgezwegen tekort zit bij de praktische beroepen, de blue-collar functies. Inmiddels is 60% van de Nederlandse beroepsbevolking hbo-plus opgeleid, wat een gigantisch gat slaat als de huidige generatie vakmensen met pensioen gaat. Dashboards zien dit vaak niet omdat ze terugkijken naar openstaande vacatures en dit niet direct koppelen aan demografische trends zoals vergrijzing. De instroom naar praktische beroepen droogt op, dus we moeten nu al strategisch nadenken over wie we over drie jaar nodig hebben.
Over de menselijke psychologie hierachter verscheen een boeiend artikel van Wim van den Nobelen over de optimism bias en AI. Mensen geloven vaak heel stellig dat AI de baan van een ander bedreigt, maar niet hun eigen baan omdat we onszelf onmisbaar vinden. We zien ons werk als uniek vakmanschap, terwijl misschien wel 60% van onze dag uit routine bestaat, zoals e-mails beantwoorden en agenda’s plannen. Voor een algoritme is dat gewoon patroonherkenning die makkelijk te automatiseren is. De optimism bias zorgt ervoor dat we denken dat onze rol hetzelfde blijft, maar de echte bedreiging is de stille herverdeling van taken en lonen. Als 60% van je werk door een machine wordt gedaan, verandert je functie compleet. Recruiters moeten nu experimenteren en scherp hebben wat hun echte toegevoegde waarde nog is nadat het algoritme de eerste selectie heeft gedaan.
Als technologie overal hetzelfde is, draait het weer om de cultuur. Rond het 25-jarig jubileum van ClubGeist blikken Mieke de Meulenaere en Ton Roodenburg terug op een kwart eeuw employer branding. Hun conclusie is dat er technologisch veel veranderde, maar de kern niet: je verkoopt uiteindelijk geen baan, maar een cultuur. Ze waarschuwen voor de valkuil van het woordje ‘even’: even een vacaturetekst maken met AI zorgt voor een enorme zee van eenheidsworst omdat elk bedrijf dezelfde taalmodellen gebruikt. Authentiek werk vraagt om tijd en aandacht. In een tijd waarin we alles kunnen schalen, geeft de menselijke maat de doorslag bij een aanname. Bij ClubGeist kijken ze letterlijk of ze langer dan een uur fijn met iemand kunnen dineren; dat is niet te automatiseren.
Dan door naar ons blok met snel nieuws. Een artikel met zeven feiten over de opmars van AI in recruitment laat zien dat AI het liefst voor zichzelf kiest. Een selectiemodel dat gebaseerd is op Claude, kiest in 95% van de gevallen voor cv’s die ook door Claude zijn geschreven omdat het de eigen statistische patronen herkent. Verder blijkt dat de adoptie scheefloopt: 36% van de medewerkers gebruikt al AI, maar slechts 34% van de organisaties is er actief mee bezig. Dit gebrek aan moderne technologie jaagt inmiddels 36% van de werknemers weg. Ook is er kritiek op werkgevers die AI alleen gebruiken voor snelheid bij het screenen, zonder te weten of de kwaliteit van de aanname daadwerkelijk verbetert.
Solliciteren blijft ondertussen ‘retespannend’, zoals Nicole Thatema beschrijft. Volgens de Holmes en Rahe stress-schaal levert een baanwisseling evenveel stress op als het verlies van een goede vriend. Kleine dingen zoals een recruiter met een opengeklapte laptop als een ‘muur’ op tafel triggeren ons oerinstinct en zetten kandidaten in een verdedigingsmodus. Gelukkig zijn er goede voorbeelden om zenuwen te verlichten: Van Lente biedt speciale VIP-parkeerplaatsen voor sollicitanten, bij Waterschap Rijn en IJssel krijg je een gelukspoppetje en Toverland doet gesprekken soms in de wildwaterbaan om het ijs te breken.
Er is ook een webinar in aantocht over recruitmentkengetallen. Nieuwe cijfers van Intelligence Group en Rick van Beek tonen aan dat ongericht massaal sourcen zijn langste tijd gehad heeft; de conversie op hagelschotberichten is gedaald naar 25%. Er is een enorme scheefgroei: IT-ers worden gemiddeld zestien keer per jaar benaderd, terwijl 63% van de mensen met een vmbo-achtergrond nooit een recruiter spreekt. De topbureaus focussen daarom op gemiddeld slechts vier vacatures per recruiter voor een veel hogere conversie. Wie meer wil weten, kan zich aanmelden voor het webinar via de website van Intelligence Group.
De campagne van de week is van de NS. Ze hebben een nieuwe wervingscampagne voor Veiligheid en Service, waar een groot tekort is. De nieuwe aanpak is de Buddycam-campagne. Als kijker loop je vanuit een point-of-view perspectief mee tijdens rauwe incidenten op het station, zoals reanimaties of ruzies. De NS maakt het werk totaal niet mooier dan het is. Deze authenticiteit werkt beter dan een gelikte film; het schrikt mensen af die niet passen, maar trekt precies de mensen met de juiste mentale veerkracht aan.
Tot slot een prikkelende gedachte: als kandidaten LLM’s gebruiken voor hun cv en recruiters AI gebruiken om te screenen, praten algoritmes dan straks alleen nog met andere algoritmes? We moeten oppassen dat we de echte mensen, de praktische vakmensen en de unieke cultuurdragers, niet uit het oog verliezen in ons data-enthousiasme. Dit was weer de Werf& Weekly. Alle achtergronden en cijfers zijn na te lezen op Werf-en.nl. Bedankt voor het luisteren en graag tot de volgende keer.
Luister liever?
Beluister de volledige afleveringen van Werf& Weekly via je favoriete podcastplatform of via onze podcastpagina.
Naar de podcastpagina